Sekiz ABD Eyaletinden OpenAI’a Karşı Dalga Dalga Dava: 'ChatGPT Çocuklar İçin Güvenli Değil'

Sekiz Amerika Birleşik Devletleri eyaleti, yapay zekâ geliştiricisi OpenAI’a karşı, ChatGPT'nin çocuklar ve savunmasız kullanıcılar için güvenlik riski oluşturduğu ve kamuoyunu yanılttığı gerekçesiyle resmi davalar açtı. 14 Ekim 2026 tarihinde kamuoyuna yansıyan ve Reuters başta olmak üzere güvenilir kaynaklar tarafından doğrulanan yasal adımlar; Iowa, Kansas, Nebraska, Batı Virginia, Arkansas, Arizona, Idaho ve Montana başsavcılıkları tarafından ayrı ayrı mahkemelere taşındı.

Suçlamalar ve Tüketici Koruma Yasası İhlalleri

Başlatılan yasal süreçlerde OpenAI, yerel tüketici koruma yasalarını ihlal etmekle ve müşterileri ChatGPT'nin tehlikeleri konusunda uyarmamakla suçlanıyor. Eyaletler tarafından hazırlanan şikayet dosyalarında, şirketin ChatGPT'yi "güvenli, gençlerin kullanımına uygun ve güvenliği ilk sıraya koyan bir araç" olarak pazarladığı, ancak gerçekte savunmasız kullanıcılar üzerinde olumsuz etkiler yarattığı savunuluyor.

Dosyalarda yer alan iddialar arasında, sohbet botunun eleştirel düşünme becerilerini zayıflattığı, paranoya ve sanrıları tetikleyebileceği, tehlikeli tıbbi tavsiyeler sunduğu ve sağlıksız davranışlar ile ilişkileri teşvik ettiği yönündeki başlıklar dikkat çekiyor. Ayrıca dava metinlerinde, ailelerin açtığı bazı önceki davalara atıfta bulunularak, yapay zekâ botunun gençlerin ve yetişkinlerin ölümlerinde rol oynadığı iddiaları da yer alıyor.

Veri Toplama ve Güvenlik Zafiyetleri

Eyaletlerin sunduğu dosyalarda yalnızca içerik güvenliği değil, aynı zamanda veri gizliliği ve altyapı güvenliği de sorgulanıyor. OpenAI, reşit olmayan kullanıcılardan yasa dışı yollarla veri toplamakla ve reşit olmayan kullanıcıların platforma erişimini engellemek adına yeterli mekanizmaları kurmamakla suçlanıyor. Şikayetlerde ayrıca son dönemde yaşanan kontrol dışı yapay zekâ (rogue AI) olayları da şirketin pervasızlık düzeyindeki tutumuna kanıt olarak gösterildi.

> "OpenAI, güvenliği önceliklendiren kamu odaklı bir kar amacı gütmeyen kuruluştan, böylesine güçlü bir aracın geliştirilmesinin güvenlik yerine her ne pahasına olursa olsun kâr odaklı bir zihniyetle yürütüldüğünde neler olabileceğinin uyarıcı bir örneğine dönüşmüştür." > — Arizona Başsavcılığı Dava Dosyası

OpenAI'ın Savunması ve Alınan Tedbirler

OpenAI cephesinden ise suçlamalara hızlı bir yanıt geldi. Şirket sözcüsü Drew Pusateri, The Verge’e yaptığı açıklamada ChatGPT’ye sektöre liderlik eden yaşa özel korumalar entegre ettiklerini savundu.

Pusateri açıklamasında şu ifadelere yer verdi:

"Hiçbir sistem kusursuz olmasa da, ebeveyn kontrolleri, mola hatırlatıcıları ve yaşa uygun model korumaları gibi bugün var olan ek güvenlik önlemlerini geliştirmek ve uzmanlarla çalışmak için çalışmaya devam edeceğiz. Yalnızca tek bir şirkete değil, tüm yapay zekâ endüstrisine uygulanan pragmatik yapay zekâ politikalarını ilerletmekte kararlıyız."

Yasal Süreçten Beklentiler ve Yaptırımlar

Mahkemelere sunulan talepler arasında OpenAI’ın kamuoyunu ChatGPT’nin güvenliği konusunda yanıltmayı durdurması ve ciddi para cezalarına çarptırılması yer alıyor. Bununla birlikte bazı eyaletler, reşit olmayan kullanıcılardan yasa dışı biçimde toplanan kişisel verilerin tamamen silinmesini talep ediyor. Eyalet başsavcılıklarının yürüttüğü bu koordineli baskı, yapay zekâ endüstrisinde çocuk güvenliği ve tüketici koruma standartlarının yasal çerçevede yeniden tanımlanması açısından kritik bir dönüm noktası oluşturuyor.